అనువాదలహరి

బుర్ఖా … అఫియా నూర్, మలయాళం, ఇండియా

.

నేను మాటాడలేను,

ఎందుకంటే,

ఈ బలమైన దారాల అల్లిక

నా పెదాలు దగ్గరగా

గట్టిగా కుట్టేసింది. 

 

వినడానికి నాకు చెవులు గాని

శ్వాశించడానికి ముక్కురంధ్రాలుగాని లేవు;

ఈ నల్లదారాల జాలీ వెనక

నా చూపుకూడా నిరోధింపబడుతుంది.

నామీద దాడిచేసే వాడు

ఎదురుగా ఉన్నా

వాడిని గుర్తుపట్టకుండా ఉండడానికి

ఏదో ఏర్పాటు చేసినట్టు,

చుట్టూ అంతా చీకటి…

 

శరీరం పాపపంకిలమని నిరసించినపుడే

 నా అస్తిత్వ చైతన్యం మీద

మొట్టమొదటిసారి,

నల్లగా ఇది

తొడగబడింది.

 

కామకేళికి నేనొక ఆటబొమ్మను తప్ప

మరేమీ కానట్టు,

నేను మౌనంగా అంగీకరించినపుడే

మరింత నల్లబడింది.

 

కవులు కావ్యాలలో స్తోత్రంచేస్తారు గాని

వాళ్ళు చెప్పినదేమీ

ఈ శరీరంలో లేదు.

నాలో ఉన్నది

కేవలం

రక్త మాంసాలు తప్ప

మరోటి లేదు.

 

కన్నీళ్ళూ, పిచ్చి, నిస్సహాయత

తప్ప మరేమీ

లేవు

ఎత్తైన ఈ మతం గోడల మధ్య

బందీనై పడి ఉండి

స్వాతంత్ర్యం కోసం

కొంగులో చప్పుడులేకుండా

వొదిలే నిట్టూర్పులు తప్ప

మరేమీ లేవు

.

చివరగా

ఈ నల్లని బురఖా వెనక

స్త్రీని దాసిగా ఉంచుతున్నప్పటికీ

అది ఆమె క్షేమం కోసమే

అని ప్రమాణాలు చేసిమరీ చెప్పేవారికి   

ఒక ప్రశ్న:

ప్రతి బురఖా వెనకా స్త్రీయే ఉందని

చెప్పకనే తెలిసిపోతున్నప్పుడు,

ఇక ఏ బురఖా క్రింద స్త్రీకి రక్షణ దొరుకుతుంది?   

ఇదేనా దైవ నిర్ణయం అంటే?

.

అఫియా నూర్

మలయాళం

ఇండియా   

.

Afiya Noor

Afiya Noor

.

BURQA

I cannot speak,
for,
this sturdy thread-work
has sewn my lips together,
tightly in place.

I have neither ears to hear
nor nostrils to breathe;
even my vision lies constricted,
behind this dark, wiry mesh.

It is dark all around
as if designed
to conceal the identity
of even the attacker
who’s right in front of me.

I was first worn,
black,
over that damning consciousness
that my own body is Sin.

I blacken further,
over my silent consent
to being nothing more
than a mere sex-toy.

There’s nothing within me,
contrary to what
the poets sing in their paeans.

Nothing,
but
mere flesh and blood.

Nothing,
but
tears, madness and helplessness.

Nothing,
but
the muffled sobs of freedom,
as it lies, imprisoned,
within these high walls of religion.

Finally, a question
to those who keep swearing,
even while cloaking her
in dark veils of subservience,
that
all that they intend is her safety:

“If, behind each veil
lies the tacit affirmation
of a woman’s presence,
under which burqa
shall she find asylum?

Is this Divine justice?”

.

Afiya Noor.

Poem Courtesy: poetrans.wordpress.com

ఏదైనా సాధ్యమే అని నమ్మేవాళ్ళకి… లారీ ఎస్ చెంగెజ్, అమెరికను

తమ శక్తియుక్తులపై

నమ్మకం  లేనివాళ్లకి

ఏ అద్భుతాలూ జరుగవు…

నువ్వు ఏది నమ్మినప్పటికీ;

నువ్వు ఏం చేసినప్పటికీ;

నువ్వు నీ జీవితంలో

ఏది సాధించినప్పటికీ,

నీ మార్గాన్ని మరలించుకుని

ఏదైనా కొత్తగా పునఃప్రారంభించడానికి

ఎప్పుడూ సమయం మించిపోదు… 

ఒక సరికొత్త ప్రారంభం,

ఉజ్జ్వలమైన భవిష్యత్తు,

అన్ని అంచనాలనూ అధిగమించిన

అద్భుతమైన ప్రశాంతతా…

ఇప్పటికీ, ఇక ఎప్పటికీ

అక్కున జేర్చుకునే అవకాశం

ప్రయత్నించాలిగాని… నీదే!   

.

లారీ ఎస్ చెంగెజ్

.

For Those Who Believe All Is Possible
 

There are no miracles
for those who doubt
their possibilities…
Whatever you may have believed;
whatever you may have done;
and whatever you may be
in your life –
It is not too late
to change course
and begin anew…

A fresh start,
a bright future
and the wonderful
peace that passes
all understanding
are yours for the taking,
now and forever more!

.

Larry S. Chengges.

(I deeply regret that I am not able to provide any details about this wonderful poet.)

(Poem courtesy: Post by one “The Ancient One” on the web page:

http://www.shelfari.com/laurindashaver)

కరుణ … నే ఓ మీ షిహాబ్ నై … పాలస్తీనియన్ అమెరికన్ కవయిత్రి

నీకు నిజంగా కరుణ అంటే ఏమిటో తెలియాలంటే

ముందు నీకున్న సమస్తవస్తువుల్నీ కోల్పోవాలి;

వారాంతంలో తయారు చేసుకునే వంటకంలో ఉప్పు కరిగినట్టు

భవిష్యత్తు ఒక్క క్షణంలో కరిగిపోవడం అనుభూతమవాలి;

ప్రస్తుతం నీ స్వాధీనంలో ఉన్నదీ,

విలువైనదని తలచి జాగ్రత్తగా కూర్చుకున్నదీ

అవన్నీ పోగొట్టుకోవాలి రెండు కరుణార్ద్ర సంఘటనలమధ్య

నిరామయ జీవనదృశ్యం అర్థం అవడానికి…

నువ్వు ఎక్కిన బస్సు ఆగకుండా

అలా వెళుతూనే ఉంటుందని అనుకుంటావు

ప్రయాణీకులు దొరికిన చిరుతిళ్ళు తింటూ

కిటికీలోంచి ప్రకృతిని గమనిస్తుంటారు.

సున్నితమైన కారుణ్య ప్రభావం అర్థం చేసుకుందికి

రోడ్డువార తలదూర్చి తొడుక్కునే తెల్లని స్వెట్టరుతోనే

చచ్చిపడున్న అమెరికను ఇండియనుని చూడాలి.

అపుడు తెలుస్తుంది: ఆ స్థానంలో నువ్వు ఉండి ఉండొచ్చనీ,

నీ లాగే అతనూ వెలుగుచొరని బాటలలో నడిచి వచ్చేడనీ,

భవిష్యత్ప్రణాళికలూ, చిరుశ్వాశా అతన్నిప్పటిదాకా  నిలబెట్టేయనీ.

కరుణ ఎంతగాఢంగా లోతుగా ఉంటుందో

నీకు అర్థమవడానికి ముందు  

విషాదమనేదొకటి అంతే గాఢంగా,

లోతుగా ఉంటుదని నీకు తెలియాలి; 

నువ్వు విషాదంతో నిదురలేవాలి;

నువ్వు దానితోనే సంభాషించాలి

పడుగు పేకలా అల్లుకున్న విషాదవస్త్రపు

అన్నిపోగుల్నీ నీ గొంతు తడిమగలిగేదాకా. 

  

కేవలం అప్పుడే నీకు అవగాహన అవుతుంది

కరుణ ఒక్కటే అర్థవంతమైనదని;

కరుణ ఒక్కటే నీ కాలి జోళ్ళ లేసులు బిగించి

విశాలమైన భవిష్యత్తులోకి నడిపిస్తుందని;

నువ్వు ఉత్తరాలు పంపాలన్నా, రొట్టెకొనాలన్నా

ఈ పరీవ్యాప్త జనప్రవాహంలో తలపైకెత్తి చూసి,

‘నువ్వు వెతుకుతున్నది నన్నే’ అని పలకరించి

ఒక నీడలా,  ఒక ఆత్మీయ స్నేహితుడిలా

నీ వెనకే ఎక్కడకి పడితే అక్కడికి

నిన్ననుసరించేది ఒక్క కరుణ మాత్రమే.

.

నే ఓ మీ షిహాబ్ నై

(born March 12, 1952)

పాలస్తీనియన్- అమెరికన్ కవయిత్రి

భవభూతి వ్రాసిన ‘ఉత్తరరామచరితం’ గురించి చెబుతూ, పండితులు ఏకో రసః కరుణ ఏవ అని తరచుగా ప్రస్తావిస్తుంటారు. అంటే, ప్రపంచంలో ఉన్నదంతా ఒక్క కరుణ రసమేననీ, దాని తీవ్రతలూ, వ్యగ్రతలవల్ల వచ్చే గుణదోషాలవల్ల మిగతా రసాలన్నీ, కరుణరస రస సంభూతాలనీ అంటారు. నిజానికి మనం ప్రకృతినుండీ ఎందరో జ్ఞాత, అజ్ఞాత వ్యక్తుల అవ్యాజమైన కరుణ కారణంగానే మనుగడ సాగిస్తున్నా, దాన్ని గ్రహించలేక, అలా వాళ్ల కరుణని పొందటం తెలియకుండానే అలవాటుపడిపోవడంతో, దాని విలువా, ఇతరులకి అందించవలసిన ఆవశ్యకతా గుర్తించలేకపోతున్నాం.

ద్యుమణి పద్మాకరము వికచముగజేయు,

కుముదహర్షంబుగావించు నమృతసూతి,

అర్థితుడుగాక జలమిచ్చునంబుధరుడు,

సజ్జనులు తారె పరహితాచరణమతులు…

అని చిన్నప్పుడు చదివిన పద్యం గుర్తొస్తోంది. ఇలాగ ప్రకృతిలో చాలా వస్తువులున్నై మనం అడక్కుండానే మనకు సాయం చేసేవి.  


అయితే, మనం కష్టాలలో ఉన్నప్పుడు దీని అవసరం, విలువా తెలిసి వస్తాయి. దీన్నే కవయిత్రి ఈ కవితలో చెప్పింది.

Naomi Shihab Nye
Naomi Shihab Nye (Photo credit: Wikipedia)

.

Kindness
.

Before you know what kindness really is
you must lose things,
feel the future dissolve in a moment
like salt in a weakened broth.
What you held in your hand,
what you counted and carefully saved,
all this must go so you know
how desolate the landscape can be
between the regions of kindness.
How you ride and ride
thinking the bus will never stop,
the passengers eating maize and chicken
will stare out the window forever.

Before you learn the tender gravity of kindness,
you must travel where the Indian in a white poncho
lies dead by the side of the road.
You must see how this could be you,
how he too was someone
who journeyed through the night with plans
and the simple breath that kept him alive.

Before you know kindness as the deepest thing inside,
you must know sorrow as the other deepest thing.
You must wake up with sorrow.
You must speak to it till your voice
catches the thread of all sorrows
and you see the size of the cloth.

Then it is only kindness that makes sense anymore,
only kindness that ties your shoes
and sends you out into the day to mail letters and purchase bread,
only kindness that raises its head
from the crowd of the world to say
 It is I you have been looking for,
and then goes with you everywhere
like a shadow or a friend.

.

Naomi Shihab Nye

(born March 12, 1952)

Palestinian-American Poet, Song Writer and Novelist.

Memories… Prasuna, Telugu, Indian

At least

When the sepia photos on the wall mock at us

We should suck into the past like whirlwind

Rather than coolly bypassing it like a river.

 

Like a streak of light

That squarely questions each oversleeping bud,

Memories scout for and catch at

The inmost roots of our existence

Which we ourselves are unaware

To present us eternal springs…

.

Prasuna,

Indian.

.

Prasuna A

Prasuna Ravindran

Prasuna is an engineer by profession and is a resident of Hyderabad, Andhra Pradesh. She is a blogger running her blog :

http://www.blogger.com/profile/01874528803693969871

since 3rd Jan 2010.  Poetry, Painting, Reading and Animation are her favorite subjects.

.

ఙ్ఞాపకాలు 

గోడమీది పటాలు పకపకా నవ్వినప్పుడైనా

నదిలా తప్పుకుని పోవడం మానేసి

సుడిగాలిలా కాలాన్ని తవ్వుకోవాలి

వేళ దాటి నిద్రించే ప్రతి మొగ్గనీ

సూటిగా ప్రశ్నించే కాంతి రేఖకు మల్లే

మనకే తెలీని మన లోపలి మూలాల్ని వెతికిపట్టి

నిత్య వసంతాన్ని చూపిస్తాయ్

ఙ్ఞాపకాలు

.

ప్రసూన

వీడ్కోలు… ఎజ్రా పౌండ్, నిర్వాసిత అమెరికను కవి

ప్రహారీకి ఉత్తరాన అవిగో నీలి నీలి గిరులు,

వాటికి ప్రదక్షణం చేస్తూ పరుగులుతీస్తున్న స్వచ్ఛమైన నది;

ఇక్కడ మనం ఆగి ఎవరిత్రోవన వారు పోవలసిందే

వేల మైళ్లుపరుచుకున్న నిర్జీవమైన పచ్చికలో నడుచుకుంటూ.

 

మనసొక నిలకడలేక తిరిగాడే వెర్రి మేఘం,

వీడ్కోలుముందు కలిపిన చేతులపై తలవాల్చి

శలవుతీసుకుంటున్న పాతమిత్రుల్లా సూర్యాస్తమయం; 

మనిద్దరం ఒకరికొకరు దూరమవుతుంటే

మన గుర్రాలుకూడా సకిలిస్తూ… ఒకదానికొకటి…

. 

ఎజ్రా పౌండ్,

నిర్వాసిత అమెరికను కవి  

(30 October 1885 – 1 November 1972)

.

Ezra Pound
Image Courtesy: http://en.wikipedia.org/wiki/File:Ezra_Pound_2.jpg

.

“Parting”

Blue mountains to the north of the wall,
White river winding about them;
Here we must make separation
And go out through a thousand miles of dead grass.

Mind like a floating wide cloud,
Sunset like the parting of old acquaintances
Who bow over their clasped hands at a distance
Our horses neigh to each other
as we are departing.

Ezra Pound

(30 October 1885 – 1 November 1972)

American Expatriate Poet 

.

It looks the poem was inspired by a poem by the great Chinese poet Li Po and its translation by Sam Hamill 

(Courtesy:

http://wonderingminstrels.blogspot.in/2001/04/parting-li-po.html:

.

Parting

.

Green mountains rise to the north;

white water rolls past the eastern city.

Once it has been uprooted,

the tumbleweed travels forever.

 

Drifting clouds like a wanderer’s mind;

sunset, like the heart of your old friend.

We turn, pause, look back and wave,

Even our ponies look back and whine.

.

And that is not all.

Amy Lowell and Florence Ayscough have also done a translation of the poem in their own unique way:

 “Parting”

Clear green hills at a right angle to the North Wall,
White water winding to the East of the city.
Here is the place where we must part.
The lonely water-plants go ten thousand li;
The floating clouds wander everywhither as does man.
Day is departing–it and my friend.
Our hands separate. Now he is going.
“Hsiao, hsiao,” the horse neighs.
He neighs again, “Hsiao, hsiao.”

        — Amy Lowell and Florence Ayscough

*

Several other translations of this particular poem can be found on Ken Hope’s impressive website at: 

http://www.northshore.net/homepages/hope/LiboLeaving.html

Don’t miss the interesting responses to the poem at: http://wonderingminstrels.blogspot.in/2001/04/parting-li-po.html

పిల్లలు…. HW లాంగ్ ఫెలో, అమెరికను కవి

ఇదిగో పిల్లలూ! నా దగ్గరకి ఇలా రండి,

మీరు ఆడుకుంటున్నారని నాకు తెలుస్తోంది,

నన్నెప్పటినుండో వేధిస్తున్న సమస్యలు

అన్నీ వాటంతట అవే మాయమయిపోయాయి.

 

మీరు సూర్యుడి దిక్కు చూస్తున్న

తూరుపు కిటికీలు తెరిచేరు

ఆలోచనలు పిచ్చుకలై కిచకిచమంటున్నై

వెలుగు వాగులై ప్రవహిస్తోంది.

 

 మీ మనసులే పిట్టలూ, వెలుతురూ

 మీ ఆలోచనలలో పిల్లవాగులు పరుగిడతై;

 నా మనసులో మాత్రం ఆకులురాల్చే వడిగాలి

 తొలి హిమపాతం చూసిన హేమంతం.

 

 అమ్మో! అసలు ఈ పిల్లలే గనకలేకుంటే

 ఈ ప్రపంచంతో మనకి పనేమిటి?

 మన ముందున్న చీకటి కంటే ఎక్కువగా

 వెనుకనున్న ఎడారికి భయపడాలి మనం 

 

 గాలీ వెలుతురునుండి ఆహారం

 తయారుచేసుకుని, ఆ తీయని జీవరసాలు

 కాండమై గట్టిపడడానికి

 అడవిలోని చెట్లకు ఆకులెలాగో

 

 ప్రపంచానికి పిల్లలూ అలాగే;

 ఉజ్జ్వలమైన పర్యావరణపు మిలమిలలు

 దిగువ వాటి మొదళ్ళకు చేరినదానికంటే

 ఆకులద్వారానే చెట్లు ఎక్కువ అనుభూతిస్తాయి

 

 ఇదిగో పిల్లలూ! నా దగ్గరకి ఇలా రండి,

 మీ దివ్యమైన ప్రపంచంలో పులుగులూ,

 పిల్లగాలులూ ఏ సంగీతం వినిపిస్తున్నాయో  

 ఏదీ, ఒక్క సారి నా చెవిలో ఊదండి.  

 

 మీ చూపులలో తొణికిసలాడే సంతోషంతోనూ  

 మీ చేతుల మురిపాలతో పోలిస్తే

 మా పుస్తక పరిజ్ఞానమెంత?

 మా శక్తియుక్తులు ఏపాటివని?

 

 ఇంతవరకూ వ్రాయబడిన, పాడబడిన

 అన్ని నృత్తగీతాదులకంటే మీరు గొప్పవారు;

 జీవంతో తొణికిసలాడే సిసలైన కావ్యాలు మీరు

 తక్కినదంతా… అచేతనమైన జడపదార్థమే.  

 .

 HW లాంగ్ ఫెలో

(February 27, 1807 – March 24, 1882) 

అమెరికను కవి

 .

 

Henry Wadsworth Longfellow
Henry Wadsworth Longfellow (Photo credit: Wikipedia)

.

Come to me, O ye children!
For I hear you at your play,
And the questions that perplexed me
Have vanished quite away.

Ye open the eastern windows,
That look towards the sun,
Where thoughts are singing swallows
And the brooks of morning run.

In your hearts are the birds and the sunshine,
In your thoughts the brooklet’s flow,
But in mine is the wind of Autumn
And the first fall of the snow.

Ah! what would the world be to us
If the children were no more?
We should dread the desert behind us
Worse than the dark before.

What the leaves are to the forest,
With light and air for food,
Ere their sweet and tender juices
Have been hardened into wood, –

That to the world are children;
Through them it feels the glow
Of a brighter and sunnier climate
Than reaches the trunks below.

Come to me, O ye children!
And whisper in my ear
What the birds and the winds are singing
In your sunny atmosphere.

For what are all our contrivings,
And the wisdom of our books,
When compared with your caresses,
And the gladness of your looks?

Ye are better than all the ballads
That ever were sung or said;
For ye are living poems,
And all the rest are dead.
.

HW Longfellow

(February 27, 1807 – March 24, 1882)

American Poet

అందమైన అబద్ధం… షెనా ప్యూ, ఇంగ్లండు

ఇది చాలాకాలం క్రిందటి మాట,

 బహుశా అప్పుడు వాడికి నాలుగేళ్ళుంటాయేమో…

 పెరట్లో, బటాణీ పాదుల మాటున ఏదో పెంకితనం…

 సరిగ్గా గుర్తులేదుగాని, ఒక కొమ్మ విరిచెయ్యడమో,

 పాదుకి ఆసరాగాపెట్టిన కర్రలాగేడమో ఏదో చేశాడు…

 వాళ్ళ అమ్మమ్మ వచ్చి చూసి, ఇలా అడిగింది:

 “ఏరా, నువ్వేనా ఈ పాడుపని చేసింది?”

 

ఆమె వాణ్ణి “నువ్వెందుకిలా చేశావ్?”

అని అడిగి ఉండి ఉంటే, కాదనేవాడు కాదేమో.

కాని ఆమె వాడికిప్పుడు తప్పుకునే సందు చూపించింది;

వాడి కళ్ళలో వేరే సమాధానం చెప్పడానికి

ఉన్న అవకాశం అవగాహనవగానే ముఖం వెలిగిపోతోంది: 

మాటకీ చేతకీ పొంతన ఉండనక్కరలేదనీ, తనకి

అనుగుణంగా లోకానికి జవాబుచెప్పొచ్చనీ తెలిసింది.

 

వాడు “నేను కాదు” అన్నప్పుడు,

నేను ఘంటాపథంగా చెప్పగలను, వాడిలో

పసిపిల్లవాడు ఆసరాగా పిడికిలితో వేలుపట్టుకున్నట్టు, 

తొలిసారి పండురుచిచూచినట్టు… అనుభూతి కలిగి ఉంటుంది.

వాడి కళ్ళు ఒక కిటికీలోంచి, రంగూ రూపూ

నిర్దిష్టంగా లేని ఒక కొత్త ప్రపంచాన్ని 

చూస్తున్న అనుభూతి నాకు అవగతమౌతోంది. 

 

ఆ ప్రపంచం ఒక ప్రవాహంలా, పాములా వంకరలు తిరుగుతూ

ఉత్తరధృవ కాంతుల్లా అంచులంట ప్రకంపిస్తూ,

శబ్దాన్నిబట్టి ఆకృతులు మార్చుకుంటూండడం ఊహిస్తున్నాను.

చెవుల్లో ఏదో అస్పష్ట సముద్రఘోష వింటూ

ఇసుకగడియారంలా తను నిండుతుండడం గ్రహిస్తున్నాను;

పాటలు రాయాలన్నా, పాత్రలు సృష్టించాలన్నా,

బొమ్మలువెయ్యాలన్నా, కథలుచెప్పాలన్నా కావలసింది ఈ కల్పనే.  

 

నేను బఠాణీ పాదులన్నానుగాని అవి కాకపోవచ్చు

బహుశా అవి చిక్కుడు పాదులయి ఉండొచ్చునేమో;

నిజానికి అసలక్కడ ఏ పాదూ లేకపోయైనా ఉండవచ్చు;

ఎందుకో, అక్కడ ఏదో ఒకటున్నట్టనిపించింది. అంతే!  

అన్నట్టు వాడెవరో కాదు… లేదు, చెప్పి ప్రయోజనం లేదు. 

ఆ పొదల మాటు అన్నది నా కల్పనే గాని,

వాడు ఏమి చేశాడో నాకు స్పష్టంగా తెలుసు.

 . 

షెనా ప్యూ

ఇంగ్లండు

కవిత్వాన్ని ప్రజలకి చేరువగా తీసుకురావాలన్న ఆలోచన అమెరికను కవి Judith Chernaik ది. 1986లో ప్రారంభమైన ఈ ప్రోజెక్టులో మరోముగ్గురుకవులు జతకూడి, (ఆ ముగ్గురు కవుల్లో షెనా ప్యూ ఒకరు ) లండనులో భూగర్భ రైలుమార్గంలో ప్రయాణంచేసే రైళ్లలో కొన్ని అత్యుత్తమమైన కవితలను/ పాదాలను అడ్వర్టైజ్ మెంటు బోర్డుల మీద రాసేవాళ్ళు (ఇప్పటికీ కొనసాగుతోంది). ఆ రాసే జాగాకి అయే ఖర్చుని కొన్ని కంపెనీలు / వ్యక్తులు భరిస్తారు. ఈ ప్రయోగంలో వచ్చిన అపురూపమైన ప్రాచీన, ఆధునిక కవుల కవితలలో ఈ కవిత ఒకటి. (మనందరం, ప్రపంచంలో ఎక్కడో ఒకచోట అటువంటి ఒక ప్రయోగం జరిగినందుకూ, అతి ఫలవంతంగా నడుస్తూ, జనసామాన్యానికి కవిత్వం అందుబాటులోకి వస్తున్నందుకూ సంతోషించాలి. ఆ తర్వాత, ఈ కవితల్లో అత్యంత ప్రజాదరణ పొందిన వాటిని సంకలనాలుగా తీసుకు వస్తున్నారు.)

చాలా కాలం తర్వాత నాకు కవిత్వంలో  జీవితాన్ని నిర్వచించగల ఒక సంఘటన జరిగినపుడు మానసిక విశ్లేషణ చేస్తూ, దాన్ని వ్యాఖ్యానించిన కవిత దొరికింది. ఇందులో, జీవితంలో మొదటిసారి అబద్ధం చెప్పడం కూడా ఒక సంక్లిష్టమైన సందర్భమే … మరీ ముఖ్యంగా పిల్లలకి. అందులోనూ, వాళ్ళు తెలివిగలపిల్లలైతే, మంచిచెడుల నైతికవిశ్లేషణలమధ్య పెరిగినవారైతే, మొదటిసారి అబద్ధం ఆడవలసి రావడం, లేదా అబద్ధమూ, నిజమూ కాకుండా చెప్పుకుని తప్పించుకోగలమన్న అవగాహన రావడమూ, జీవితంలో గ్రాడ్యుయేషన్ క్రింద జమ.

.

The Beautiful Lie

.

He was about four, I think… it was so long ago.
In a garden; he’d done some damage
behind a bright screen of sweet-peas
– snapped a stalk, a stake, I don’t recall,
but the grandmother came and saw, and asked him:
“Did you do that?”

Now, if she’d said why did you do that,
he’d never have denied it. She showed him
he had a choice. I could see, in his face,
the new sense, the possible. That word and deed
need not match, that you could say the world
different, to suit you.

When he said “No”, I swear it was as moving
as the first time a baby’s fist clenches
on a finger, as momentous as the first
taste of fruit. I could feel his eyes looking
through a new window, at a world whose form
and colour weren’t fixed

but fluid, that poured like a snake, trembled
around the edges like northern lights, shape-shifted
at the spell of a voice. I could sense him filling
like a glass, hear the unreal sea in his ears.
This is how to make songs, create men, paint pictures,
tell a story.

I think I made up the screen of sweet peas.
Maybe they were beans; maybe there was no screen,
it just felt as if there should be, somehow.
And he was my – no, I don’t need to tell that.
I know I made up the screen. And I recall very well
what he had done.

Sheenagh Pugh:

Poem Courtesy: http://wonderingminstrels.blogspot.in/2001/05/beautiful-lie-sheenagh-pugh.html

Darkness and Silence … Usharani, Telugu, Indian

As if you are imprisoned

Did walls grow around you?

Well, does it matter, when you aren’t alone

And your steps still see no light? 

 

Darkness is the only comrade,

Silence shivers at the slightest tremor

A drama goes behind the un-raised curtain,

And all the characters play the same tune.

 

From the cracks of the window

Light sneaks in like a thief,

Having had to live with an adamant lizard

Was the cursed fate of the winged insect.

 

On the door ajar lie,

The finger prints of the unknown

Even on the life of unrealised dreams

Runs the writ of anonymous Wills.

 

Darkness got familiar with speech,

Stillness appreciated the angst; and,

When the un-ceding lamps knocked at the door,

Silence receded to far off shores.

.

Usharani  

Image Courtesy: Usha Rani
Image Courtesy: Usha Rani

(Usharani lives in US and is a blogger since 2008 running her blog: ” http://maruvam.blogspot.com/” ).

.

చీకటి – నిశ్శబ్దం    

 

చుట్టూగోడలు కట్టుకున్నాయా,
గదిలోపల బందీలా?
ఏదైతేనేం ఒంటరి కానపుడు,
వెలుగు వైపు అడుగు పడనపుడు?

గది లోపల సహవాసులు చీకటి,
సవ్వడికి వణుకుతూ నిశ్శబ్దం.
తీయని తెర వెనుక నాటకం,
పాత్రలన్నిటికీ ఒకటే స్వరం.

కిటికీ పగుళ్లలోంచి
వెలుగు దొంగ జొరబాటు,
మారని బల్లితో సావాసం
రెక్కల పురుగు గ్రహపాటు.

ఓరగ మూసిన తలుపు మీద
అగంతకుల వేలి ముద్రలు,
తీరని కలల బతుకు మీదా
అ/పరిచితుల వీలునామాలు.

చీకటికి భాష అలవడింది,
స్తబ్దతకి ఘోష అర్థమైంది.
మలగని దీపాలు తలుపుతడితే,
నిశ్శబ్దం దూరతీరాలకి నడిచిపోయింది…

.

ఉషారాణి

సరికొత్త సరళి … గవిన్ ఏవార్ట్, ఇంగ్లండు

స్త్రీత్వం మూర్తీభవించినట్లు కనపడే ఆ స్త్రీని

నేను ఏ దేవకన్యలతోనూ సరిపోల్చను.

Pope తో విభేదించి ఆమెకోసం మతం మార్చుకోను,

ఆమెని ఒక అలౌకిక వ్యక్తిగా కీర్తించను,

మడోనా(Madonna) గా భావించను.

ఇతరులలో ఆమె లక్షణాలు వెదకను


ఈ కోరికను అణచుకుందికి మృత్యువును ఆహ్వానించను


ప్రేమని ఒక విలుకాడుగా ఊహించను,


అపోలో(Apollo)కౌగిలినుండి తప్పించుకు పారిపోయి


తీవల-తలపాగగా మారిన


డఫ్నే(Daphne)గా భావించను

నేను వర్జిల్ (Virgil) మోహాటవుల్లో తప్పిపోను.


నేను అంత్యప్రాసల భేషజాలతో కూడిన


ఆలంకారిక భాషవాడకపోయినా,


నా ప్రేమ మాత్రం గాఢమైనదే,


అదికూడా ఆ వ్యక్తికే పరిమితం.


ఎంతైనా మనుషులు మనుషులే కదా!


ఆమె తనువును ఆలింగనం చేసుకోగలిగినందుకు


ఆమె స్నానించిన నీటినిచూసి


దానిపై ఒకడు ఈర్ష్య పడవచ్చు;


నా ప్రేమకూడా ఆమెను ఆలింగనం చేసుకోవాలనుకుంటుంది.


పెట్రార్క్ ఇక తనప్రేమగురించేచెప్పి చెప్పివిసిగించక 


అంతగాఢమైనది మరొకటి ఉంటుందని బహుశా, అంగీకరించవచ్చు…

.

గవిన్ ఏవార్ట్

(4 February 1916 – 25 October 1995)

ఇంగ్లండు  

ఈ కవితలో నాకు కనిపించిన ప్రత్యేకత, స్త్రీని స్త్రీగానే చూడడం; ఆమె ఆమెగానే గుర్తించి

గౌరవించడం. కవి దృష్టిలో ఒకరితో పోలిక …  మనం చూసే పవిత్రత, సౌందర్యం, దివ్యత్వ

భావన … ఒకరిలోవి ఆమెలో గాని, ఆమెవి ఒకరిలో గాని చూడడం … ఆమె పట్ల అపచారం. 

ప్రేమని వ్యక్తీకరించడంలో భాషాపరమైన పరిమితులుండవచ్చునేమో గాని, భావనాపరమైన

పరిమితులుండవని బహుశా కవి భావన. ఎవరికి వారే తమ ప్రేమ గొప్పదనుకోవచ్చు వర్జిల్ లా.

కాని, అందరిదీ ఒకే రకమైన తీవ్రత… అని అతని థీసిస్.

.

Gavin Ewart
Gavin Ewart
Image Courtesy: http://www.poetryarchive.org/poetryarchive/singlePoet.do?poetId=17248

.

 Sonnet: Dolce stil novo (“sweet new style”)

.

That woman who to me seems most a woman

I do not compare to angels —

or digress on schismatic Popes —

or exalt above the terrestrial

or consider a Madonna.

Nor do I search in others for her lineaments,

or wish for Death to free me from desire,

or consider Love an archer;

or see her as a Daphne,

fleeing the embraces of Apollo,

transformed into a laurel.

I am not lost in the amorous wood of Virgil.

 

But although I do not rhyme

or use the soft Italian,

my love is a strong love,

and for a certain person.

Human beings are human;

I can see a man might envy

her bath water

as it envelops her completely.

That’s what my love would like to do;

and Petrarch can take

a running jump at himself —

or (perhaps?) agree.

.

Gavin Ewart

(4 February 1916 – 25 October 1995)

British Poet

 

Ewart first published poems at the age of 17 in Geoffrey Grigson’s New Verse of 1933. After graduating from Christ’s College, Cambridge, he served in the Royal Artillery from 1940 to 1946, and worked for the British Council from 1946 to 1952, and then as a copywriter in advertising until 1971, when he became a full-time freelance writer. He became a Fellow of the Royal Society of Literature in 1981. His works include Be My Guest (1975), Where a Young Penguin Lies Screaming (1978), All My Little Ones (1978), The First Eleven (1977) and No fool Like an Old Fool (1976).  

You can read a good bio of the Poet here:

http://www.poetryarchive.org/poetryarchive/singlePoet.do?poetId=17248

A Pan of Musk… Munipalle Raju, Indian

Rammurty was getting accustomed to fasting these days.  On the first few days he said to his wife, “Rama, I am not feeling hungry, don’t cook food for me.” Later he started inventing one reason or the other saying, “It is Ekadasi today, I fast in the day; It is Saturday today, I don’t take food at night… it’s a vow for Lord Venkatesa,” … and so on.

That day, before his wife got up from bed, he peeped into the rice-drum and found only a half seer of grains, barely enough for Rama for the day. He was having only four Anna in his pocket. Without any plan or purpose he walked out into the street, for, those two had deserted him for almost three years thence!

He heard the temple bells of Lord Siva tolling. He suddenly remembered that it was Sivaratri festive day. “Thank god! There’s no question of my taking food for today. Rama can manage the day with the left over grains. Of the four Anna in my pocket, I can buy lady’s fingers for two Anna and curd from shepherdess Rattamma with the other two for Rama.”  Thus, he comforted himself that after all, he did not walk into the street without purpose.

There was nip in the cool breeze still.  Normally, by the Sivaratri day, with the receding fall, the days should have already warmed up; but this time Sun god wasn’t kind enough.  Rammurty covered his ears with the handloom towel he had on him.  Recalling the hey days of his tobacco export business, he laconically said to himself: “Can I get the suits I ordered on my way to London, or, the foreign leather jerkin I purchased once in the Army-Navy stores, to protect me from this cold now?” and walked ahead.

Suddenly, he overheard the curses Seshamma was heaving on him and his family from behind:  “May you go childless. No matter whether it’s you or your forefathers who had done it, the evil that men do will sure, one day, boomerang upon them. You can’t escape the throes of agony my family was subjected to!”

Seshamma was hunched by old age.  Her vision was also poor.  She was cleaning the foreyard of her half-dilapidated house. The bleak, half-ruined house was clearly visible through the chinks in the compound wall.

That old woman was of the same lineage as he and a near relative to him.  With the jealousy and rivalry common amongst such relatives, Rammurty’s father relentlessly chased her family to run around courts for almost twelve years. And in the process both parties lost properties and sold off Inam lands.  She was the sole survivor of her family.

Rammurty was inured to the curses of that lone representative, as much as he was to the pangs of hunger for the last one year.  Heaping up the lady’s fingers he brought from the market in the kitchen, Rammurty walked into the veranda.  Outside, an unseasonal drizzle started.

Rama did not get up from her bed as yet. “I am feeling a little uneasy,” she said lazily.

Rammurty felt a thunderbolt, for, he had spent to the last pie. Rama was in the ninth month of her conception. The first two were aborted. For the last two days he was shuttling between his house and post office in the hope of receiving some money order. He stood bemused as it was a holiday today.

“You better send word for Gangamma,” she said rather uneasily.  Gangamma was the midwife of the village.

He perceived that the drizzle outside had increased to a lashing rain. “Oh! God!” he seemed to have heard a groan somewhere from the depths of heart. He saw Sivayya soaked and standing in front of his house, calling him.

Sivayya was a palmist by profession; occasionally he studied horoscopes also. “You have Mars in the seventh house. He is a malefic. Your wife’s life is in danger,” he had said to him last week.

“What did he turn up for now?” he worried.

As clouds gathered over the sky, the shadows in the veranda merged with the darkness.

Rama was swooning in pain. Rammurty tried to cover her with the rug he had kept aside, after he had sold off everything, to keep her warm. “I have set apart ten rupees to meet any emergency. You can find them in the spices-box,” she said feebly, throwing aside the rug.

Rammurty started off for Gangamma’s house in that rain with Sivayya escorting him. Before they took a turn at the end of the street the rain had ceased briefly, but not the second spell of Seshamma’s curses. She might have watched them through the fissures of the compound wall.

“Why? Can’t anybody other than that wretched fellow be found for an escort?  Ominous if he was to cross one’s way or heard. One who keeps such drunkard’s company learns only gambling. Go to hell!”

Rammurty understood that the curses were directed towards Sivayya.  He knew it was he who had those two vices.  But how could he help it?  In his anxiety, he showed Sivayya his horoscope for study. And on that Sivaratri festive day Sivayya, who was badly in need of money for ganja, was after Rammurty in the hope of getting that.                 

**  **  **

Rammurty never wrote me any letters. After our student days, it was for the first time I received one that morning by post and I instantly recognised his hand.  Medha Dakshina Rammurty was his name in full.  His grandfather named all his grandchildren after the characters from Puranas and Itihasas.  His elder sister was Gargi and his younger one Lopamudra. In my childhood, we used to cross the rail lines to attend the school. While Pankajam, Vanaja, Gargi and Lopamudra, my schoolmates, headed direct to school after crossing the lines, Rammurty and I used walk along the rails for some distance before running back to school, at the stroke of second bell, gasping.

Rammurty was a taciturn. He joined conversation only if he was interested; otherwise he would just keep mum. At times he spoke philosophically of matters beyond his age.  And on one such occasion he said, “Just as these rails, our paths will never meet after we grow up.”

True!  He soothsaid. Long before completing college education, he started talking of doing business and before long he was steeped in tobacco business. To start with, he put up two tobacco barns in our village. And soon he floated a company in Guntur.  He was seen moving around in a white car. Later he entered into export business with some Gujarati brokers.  I even heard he had constructed a big building in Guntur.

I was sure he got into the tobacco business, where lakhs of rupees changed hands, with the confidence of having had a large property in the back of his mind. But, it was my firm belief that he never knew the facts behind that. His grandfather was childless.  He adopted Rammurty’s father.  After getting decent education and marriage, the adopted child assumed all the rights over the property.  He stopped agriculture. Drove out all lessees.  He ran his affairs only through lawyer-notices, plaints and court cases.  He quarrelled with every one of his relatives.  And in a dispute over fifty square yards of a house site, he went up to High Court against the husband of Seshamma. He won the suit after twelve long years.  Rammurty’s grandfather died by then. Like the Bahamani Sultans who united against Aliya Ramarayalu of the Vijayanagar Kingdom, his relatives fought united against Rammurty’s father in the Inam Lands’ dispute.  What was left after all these litigations was a mere hollow.  Assets could barely liquidate the debts and only the house where Rammurty was presently living in, was left out.

By that time, I had already migrated to other states in search of livelihood.  Rammurty’s business was on the ascendance.  Clearing off all the liabilities he was slowly picking up to his earlier prosperous state.

In the Tobacco business, colour of the leaf is its life and soul.  It shouldn’t have been affected by pests.  The business, which he never had to look back, had suddenly run into rough weather the very year he planned a visit to London.  Repetition of crop in the same patch of land, ignorance of the farmers about rotation of crops, and their greed for quick buck had resulted ultimately in the loss of colour of the tobacco leaf and the multiplication of pests.  For three years in succession he lost the advances and the investments for pesticides he had given to the farmers.

Rammurty stared helplessly as the edifice of his business crumbled.  There was tremendous pressure and cutthroat competition from fellow exporters.  He could not move his business to other districts as they did.  Nor had he any political back up, since his caste came in the way, to salvage part of his principal by exporting inferior quality tobacco to Russia or China.  Selling off everything from buildings, cars, and jewellery to radio, gramophone and even his apparel, he reached his native village.

I don’t know exactly when, but when he remembered me, he wrote these few lines: “I ran after the mirages that life could present.  Now I am not in a position to appreciate the truth in sunshine.  With my desires appearing hazy, I pray to God that may the night never turn to dawn. You may not perhaps remember the words I once said in childish delinquency that ‘our paths would never meet like those parallel rails.’  Rama, my wife, is seriously ill. I write this letter in expectation.”

But he did not mention any figure. Whatever little I could afford then, I sent him by a telegram money order.  Perhaps it did not reach him by that time.

**  **  **

After examining Rama, midwife Gangamma said, “These are not labour pains. They may start later at the fall of night,” and left. Until evening Rammurty was shuttling uneasily between his house and Lord Siva’s temple like a cat on a hot tin roof.

By evening the slow drizzle developed into a storm.

Rammurty was waiting for the midwife, helplessly listening to the cries of Rama on one hand and trying to shield the little kerosene lamp on the other lest it should throw them into darkness.  He was not on talking terms with any of his relatives around. Milkmaid Rattamma came to his rescue by turning up in that heavy rain.

Standing by Rama, she sent him to fetch the midwife.

Before Gangamma could turn up, Rama had delivered a male child.  The midwife attended to cutting the umbilical cord, making the child cry and cleaning the mess.  Rattamma by then readied hot water. Rammurty, with foresight, kept the firewood ready for that purpose two days ago by breaking his grandfather’s old armchair.

Rammurty was now convinced that Mars in the seventh house was not a malefic.  Rattamma said to him before leaving, “The weather is so cold, why don’t you arrange for the mother a pan of musk?”  Gangamma seconded her.

“Where can I get it, Gangamma?” he asked rather innocently.

“Till last year it was available with Iyyanna, the priest.  It’s not available even with him now.  It must be available with someone with-in your family. You have so many relatives. Why don’t you try with some of them?”   Assuring him that she would  turn up the next morning, she left.

 “What an auspicious time it was!” he wondered at the time of his child’s birth.   For, the rain which was pouring so heavily until then, relented all of a sudden as if somebody had ordered for it.   But it was chilly still.  Rammurty hurried towards the temple.  ‘Parvati Kalyanam’ Harikatha was going on there to help people keep awake through the night, a customary observance for Sivaratri.  He found Sivayya there.

“Why should you search with all and sundry?  There is musk of the size of a stone with that old widow,” Sivayya exaggerated what he thought with his gesture.  By that old widow he meant Seshamma.

Rammurty’s heart missed a beat.  “Will she, who has all the while been cursing him to go childless, do him such a favour?” He was not sure.  He ventured to go up to her house, but no further.

**  **  **

When he got up from his floor-bed the following day, awakened by the nightmares of devils and spirits, it was a clear sunny morning.  The baby-sun’s rays were gold-plating the sanguine world. He walked inside, with apprehension.

Rama, whom he feared might have stiffened with cold, was looking fresh and cheerful. Wearing a red cap and nestling cosily in his bed, his new family-twig was engrossed, perhaps, in the thoughts about the world he had come from. Rama said faintly, “Can you imagine? Seshamma attayya paid us a visit!  She gave me a pan of musk and re-arranged baby’s bed. Where were you last night? Seshamma attayya complained that it was milkmaid Rattamma who informed her, and not you.” She could not restrain her streaming tears.

That day Rammurty could not muster enough courage to go to Seshamma’s house to express his thanks, as well as, his apologies. He dilly-dallied the following day also. Rama asked, “Seshamma attayya left another tablet of musk under my pillow. Will you please roll it in a pan leaf and give it to me?”  After attending to her request, Rammurty ran towards Seshamma’s house.

There was a large gathering about her house.

“What a life it was! Innocent woman.” Someone remarked.

“Ask for a pinch, she would serve a bowlful of pickle.”

“She prepared pickles for distribution only.  Harsh by tongue but sweet at heart.”

“Nobody knew where she went out in the heavy rain that Sivaratri day.  She was drenched to the full and might have slept that way.  She caught fever and died of it.”

“A steadfast woman. What a property it was they had once!!! She lost everything, but never held out her hand in begging.”

**  **  **

Rammurty might have received my money order the same day.

“You are the mother who saved my family. You returned love for hatred.  I see to it that you reach higher planes of Heaven; I will perform your funeral rites. You are my mother-like.” Repenting for not being able to meet her, thus, he set out in earnest to perform her last rites.

That was the content of his second letter. As I bid to open the letter, a whiff of musk-odour filled my nostrils.

*

మునిపల్లె రాజు
Munipalle Raju
Image Courtesy: వెనుక పేజీ
మునిపల్లె రాజు అత్యుత్తమ కథాకృతులు,
కణ్వస గ్రంథమాల, హైదరాబాదు, 2012

1925లో జన్మించిన మునిపల్లె రాజుగారు తెలుగు కథా జగత్తులో తమదైన ముద్రకలిగిన రచయిత. Military Engineering Service లో దేశం నలుమూలలా తిరిగి స్వాతంత్ర్యపూర్వం నుండీ తను చూసిన దృశ్యాలను కళ్ళకు కట్టినట్టు తమకథలలో చెప్పగలగడం, చేనేత కార్మికుల కడగండ్లూ, వాటివెనక  గ్రామీణ రాజకీయాలూ, ఇప్పుడు మహావృక్షమై శాఖోపశాఖలుగా విస్తరించిన  రాజకీయ అవినీతి తొలిదశలో ఎలా అరికట్టకుండా పెంచిపోషించబడిందో రికార్డు చెయ్యడమే గాక, కొన్ని కథలలో  మానవీయ కోణాలని ఎంతో హృద్యంగా ఆవిష్కరించారు. కస్తూరి తాంబూలం, విశాఖ కనకమహాలక్ష్మి, వారాలపిల్లాడు, సవతి తమ్ముడు, యశోద కొడుకు వంటికథలతో బాటు మాజికల్ రియలిజం మీద కథలు వ్రాసిన రాజుగారిని చాలా ఆలస్యంగానైనా(2006) కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ గుర్తించింది.

Telugu Original:  కస్తూరి తాంబూలం

700th Post

%d bloggers like this: